Aanbellen bij Bosch [slot]

Volgens het telefoonboek telt Den Bosch zeven mensen die Bosch heten. Zijn ze familie van? Hebben ze misschien een onontdekt werk van de fameuze schilder aan hun muur hangen? Weliswaar is Van Aken de officiële familienaam van Jeroen, maar een kniesoor die dat de Bosschenaren in blijft wrijven. Op de fiets, tijd voor onderzoek.

Eerste op de lijst is W. Bosch die aan Zwaenenstede 5. Het adres knipoogt in ieder geval naar de schilder, die gezworen lid van de Zwanenbroeders was. In zijn werk ‘De Verloren Zoon’ wappert zelfs een vlag met een zwaan erop – in de middeleeuwen het symbool voor een bordeel. Maar W. Bosch woont geenszins in een lichtekooienkast. Integendeel: Zwanenstede 5 is een kasteel met appartementen op de Haverleij. De vijftienjarige zoon Daan Bosch blijkt thuis te zijn. Nee, voor zover hij weet, is hij geen achterachterachterachterneef van de schilder. Van Tuin der Lusten wil hij ook geen slaapkamerbehangetje of dekbedovertrek: te chaotisch. Sowieso hangt in Huize Bosch geen schilderkunst – louter fotografie.

Verder, naar Negende Reit 58. Keurig huis aan een hofje. Spijtig: bewoner S. Bosch blijkt niet thuis. Al zit de voordeur opvallend strak in de donkerblauwe verf, toch is verwantschap met de schilder niet aannemelijk. Dat leert één blik door het keukenraam: op de koelkast staat een lege karaf van Bacardi; in de vensterbank liggen sigaretten en aansteker; op het aanrecht lokt een appel. Niks voor Bosch, zulke verleidingen.

Hoopvoller lijkt een bezoek aan de Lucas van Leydenstraat, die naar de schilder en jeugdige tijdgenoot van Bosch is vernoemd. De voordeur van nummer 80 is boetegrijs. Zou C. Bosch opendoen? Nee. Wel springt een keffertje op de vensterbank. Hij blaft de krassen in het glas. Zou dit hellehondje misschien een echte Bosch bewaken? Toch even neuzen. In de kamer hangen slechts ingelijste foto’s van New York. Maar dat kan uiteraard een dwaalspoor zijn. Ook het feit dat C. Bosch stalen rolluiken heeft, is verdacht: onthouden dit adres.

Verder op expeditie, naar Java- straat 24. Een jonge vrouw doet open. Haar ogen vormen het tweeluik ‘Verwondering en Onwetendheid’. Nee hoor, J. Bosch woont niet onder haar dak. Foutje van het telefoonboek. Ze neemt afscheid met een lach die de bedwelming van terpentijn heeft.

Next stop: Zuid. Op Sweelinckplein 85 woont Chantal Bosch. Ze grinnikt. Nee, ze heeft geen middeleeuws werkje aan de muur. Louter foto’s. Sowieso sluit de 42-jarige IT’ster elke bloedverwantschap met kunstenaar Bosch uit. Wel krijgt ze af en toe de vraag of ze familie van de Duitse wasmachinefabrikant is. Nein.

De volgende halte is de Philippus de Montestraat 82. Maar al in de portiek van de flat gaat het mis. Volgens het naambordje woont hier M. van den Bosch – en dat telt niet. De redding zal van de Fridtjof Nansenstraat in de Schutskamp [West] moeten komen. Op nummertje 30, waar een Hollandse molen pontificaal in de voortuin staat, doet Gerrit Bosch open. Hij stemt in met een huiskamerinspectie. Er hangt één schilderij: een stilleven met gele en rode bloemen. Herkomst? Van tante Christa. Die had het bij de vuilnisbak gezet. Maar het is geen Bosch. Maker is de bekende Zuid-Afrikaanse schilder Frans Oerder, al kan het volgens Gerrit ook een neppertje zijn. Dat zou kunnen: nep is nogal in de mode – van nepparlement tot nepperspray.

Schuin tegenover hem wonen zijn ouders. Zij hebben een identieke molen in de tuin staan. Gerrit sr. en Hanneke zitten net aan de tomatensoep, maar voor een huiskamerinspectie wijkt alles. Aan hun wanden hangen een geborduurd landschapje en 27 ingelijste familiefoto’s. Naast de bank staat een kleurig schilderij, dat kleinzoon Gerald heeft gemaakt. Niks van Bosch in huis? Jawel, zegt Gerrit monter. Even later opent hij in de huiskamer een grote parasol. Van een kleine Duitse brouwerij in Bad Laasphe, waar hij met Gerrit jr. op excursie is geweest. Naam: Brauerei Bosch. Gerustgesteld fiets ik naar huis. Want de wereld is volslagen in de war, maar niet alles verandert: wie in Den Bosch cultuur zoekt, eindigt altijd bij bier.

____________________________

Publicatie Brabants Dagblad: 27 januari 2016